In het jaar 1848, in de foyer van de toen fonkelnieuwe Minardschouwburg, werd de Liberale Associatie geboren. Het doel van de vereniging is al die jaren altijd hetzelfde gebleven: liberalen die zich verenigen om hun programma sterker uit te dragen. Dat programma, de basis waarop de Liberale Associatie werkt, is gegrond in stevige liberale fundamenten. Vrijheid, vooruitgang, verantwoordelijkheid, en ondernemingszin; en, vertrekkend vanuit het hartelijke huwelijk tussen liberalisme en humanisme, ook emancipatie en zorg voor de zwakkeren.
In ieder tijdperk, of het nu dat van 1848 of de 21ste eeuw is, zijn die waarden universeel en tijdloos. Het is dankzij die waarden dat we vandaag in een liberale maatschappij leven. De Liberale Associatie was een drijvende kracht achter de economische en maatschappelijke emancipatie van de Gentenaren, en zond haar zonen en dochters ook uit naar de nationale politieke cenakels.
Vriend en vijand zullen erkennen dat de liberale grondbeginselen in ons land ondertussen grotendeels institutioneel verankerd zijn, en dat ze in meer of mindere mate overgenomen zijn door andere politieke formaties. Het is daarom niet fout om te stellen dat wij, liberalen, de geschiedenis gekleurd hebben. Aan het begin van deze eeuw werd zelfs het einde van de geschiedenis geproclameerd. Ondertussen hebben we moeten leren dat de geschiedenis zich niet laat stoppen, maar dat de toekomst iedere dag opnieuw vormgegeven moet worden.
De jaren ’20 van de 21ste eeuw laten zich kenmerken door het definitieve einde van de wereldorde die vorm kreeg na het einde van de Koude Oorlog. De grote consensus dat democratische rechtsstaten, met een robuuste welvaartsstaat, in een internationale rechtsorde de beste garantie vormen voor vrije en welvarende individuen, staat wereldwijd onder druk.
Autoritaire leiders ondermijnen de democratie, oorlogen verscheuren de multilaterale rechtsorde, en bureaucratie verlamt de samenleving. Techgiganten nemen oligarchische posities in de besluitvorming in, de klimaatuitdaging zwelt aan in weerwil van politieke onwil haar tegen te gaan, en zelfs de vrije markt krijgt te kampen met onredelijke grenzen – zowel qua regelgeving als fysiek. Een betuttelende keizer-kostermentaliteit heerst in onze parlementen.
Het is onzeker of we deze uitdagingen het hoofd zullen kunnen bieden.
Het risico bestaat dat liberalen daardoor ontmoedigd raken. Ze zouden zich kunnen laten bevangen door neerslachtigheid, of moedeloosheid. Hun liberaal vuur zou kunnen tanen tot een waakvlam. In de wereld van vandaag is meer dan ooit nood aan een modernisering van het liberalisme.
Nochtans is het liberalisme de enige geloofwaardige optie om een schutskring op te werpen rond onze vrijheid. De Liberale Associatie vindt het daarom meer dan ooit belangrijk om onze toorts hoog te houden. Het is onze taak om haar licht wijd en zijd te laten schitteren, zodat onze idealen ook in barre tijden de hoofden en harten van vrijheidsminnende burgers blijven verwarmen.
De invulling die we vandaag aan onze liberale waarden geven, moet dynamisch zijn. Het is daarin dat de onuitputtelijke kracht van het liberalisme schuilt. Dat is de reden waarom onze ideologie eeuwenlang revoluties en oorlogen kon overleven, en waarom ze na iedere tegenslag weer recht kon veren. Uit eeuwenoude liberale grondslagen kunnen steeds weer moderne oplossingen komen voor nieuwe uitdagingen.
De Liberale Associatie was, is, en blijft daarom een vereniging die het verleden kent en respecteert, en haar aanwendt om de toekomst vorm te geven. Wij nemen een politieke denktankfunctie op, om de brede liberale beweging te verenigen, in Gent, België, en daarbuiten.
Twee pijlers
Het liberalisme kan enkel succesvol zijn wanneer haar politieke veruitwendiging aan twee voorwaarden voldoet. De Liberale Associatie steunt op deze twee pijlers.
Ten eerste: een consequente, moderne positie-inname op basis van de liberale fundamenten. Liberalen zijn geen windhanen of eeuwige consensuszoekers. Liberalen zijn er om de wereld en het beleid liberaler te maken.
Ten tweede: een sterk lokaal verankerde beweging die van onderuit de nationale liberale partij aanstuurt. Het zijn de lokale afdelingen van de liberale beweging (ook de niet-partijpolitieke) die het meest voeling hebben met wat leeft in de maatschappij. Het zijn zij die de basis vormen waar de nationale beweging op gebouwd staat.
Vijf principes
Om al deze redenen, en om een grote steen bij te dragen aan de terugkeer van een liberaal tijdperk in Gent en de wereld, zal de Liberale Associatie deze vijf principes nastreven:
- De Liberale Associatie fungeert als denktank voor de liberale beweging in Gent en daarbuiten.
- De Liberale Associatie formuleert moderne antwoorden op hedendaagse uitdagingen, geworteld in liberale basisprincipes.
- De Liberale Associatie brengt liberalen uit Gent en daarbuiten samen om, wars van partijpolitiek, een robuust netwerk te vormen van mensen die de toekomst vorm willen geven, en zoekt actief naar nieuw talent.
- De Liberale Associatie draagt haar waarden en inzichten actief en breed uit in de samenleving.
- De Liberale Associatie maximaliseert haar impact door liberale verkozenen op lokaal en bovenlokaal niveau te inspireren, en emancipeert haar leden tot politieke participatie. Waar mogelijk biedt ze daartoe ondersteuning.
Wij nemen de handschoen op. Voor vrijheid, vooruitgang en menselijkheid. De toekomst is te waardevol om aan anderen over te laten.